ئه‌م زانیاریانه‌ی که‌ له‌م وتاره‌ی خواره‌وه‌دا هاتووه‌، بزمارێکی دیکه‌ به‌ کفنی ئه‌و ئایدۆلۆجییه‌دا داده‌کوتێت ، که‌ واده‌زانێت قه‌یرانه‌که‌ی ئێستاش قه‌یرانی سه‌رمایه‌دارییه‌ ، نه‌ك ئێمه‌

Zaher Baher

13/09/2016

ئه‌م زانیاریانه‌ی که‌ له‌م وتاره‌ی خواره‌وه‌دا هاتووه‌، بزمارێکی دیکه‌ به‌ کفنی ئه‌و  ئایدۆلۆجییه‌دا داده‌کوتێت ، که‌ واده‌زانن قه‌یرانه‌که‌ی ئێستاش قه‌یرانی سه‌رمایه‌دارییه‌ ، نه‌ك ئێمه‌

ڕۆژنامه‌ی گاردیانی دوێنێ ، 12/09/16 وتارێکی گرنگی بڵاوکرده‌وه‌ که‌ له‌ خواره‌وه‌ لینکه‌که‌ی داده‌نێم بۆ ئه‌وانه‌ی که‌ ئینگیزی ده‌زانن.  هاوکاتیش خاڵه‌ گرنگه‌کانی نێو ئه‌و وتاره‌ له‌م پۆسته‌دا ده‌خه‌مه‌ پێشچاوی هاوڕێیان و  دۆستانی ئه‌م ماڵپه‌ڕه‌.

له‌م وتاره‌دا ئه‌م خاڵه‌ گرنگانه‌ هاتوون:

  • ئه‌وه‌ نیشانده‌دات که‌ ئه‌م کۆمپانیانه‌ به‌ به‌راورد به‌ ئابوری ده‌وڵه‌ت-نه‌ته‌وه‌ له‌ به‌رنبه‌ر ساڵی پاردا داهات و قازانجیان زۆر هه‌ڵکشاوه‌.
  • ساڵی پار وجودی ئابوریانه‌ی  100 له‌ کۆمپانیا زه‌به‌لاحه‌کانی جیهان ژماره‌یان له‌ 63 وه‌ له‌ ساڵی 2014‌دا سه‌رکه‌وتووه‌ بۆ 69 له‌ساڵی 2015 ‌دا
  • 10 له‌و کۆمپانیا زه‌به‌لاحانه‌ی وه‌کو Walmart, Apple, Shell پاره‌ زیاتر په‌یداده‌که‌ن تاکو گه‌لێك له‌و وڵاتانی دونیا به‌ لێکدانی داهاتیان.
  • ده‌سه‌ڵاتی ئابوری ‌ 200 له‌و کۆمپانیانه‌ ‌ زۆرینه‌یه‌ك له‌ وڵاته‌ بچوکه‌کانی خوادووه‌ ، بۆ نموونه‌  153 له‌مانه باڵاده‌ستی زۆرێك له‌ نه‌ته‌وه‌کانن له‌ ئه‌فه‌ریقاو ئاسیا و ئه‌مه‌ریکای لاتین .
  • ئه‌مه‌ریکا و چین و ئه‌ڵمانیا و یابان و فه‌ره‌نسا و بریتانیا و 6 ده‌وڵه‌تی ئابوری گه‌وره‌ن به‌دووی ئه‌مانیشدا ئیتالیا و به‌رازیل و که‌نه‌ده‌ دێن.
  • قیمه‌تی 10 له‌م کۆمپانیانه‌ 285 تریلۆن دۆلاره‌ به‌ پاوه‌نیش ده‌کاته‌ 215 تریلۆن که‌ زیاتره‌ له‌ داهاتی 180 وڵات که‌ به‌ هه‌موویان قیمه‌تیان 280 تریلۆن دۆلاره‌. له‌م وڵاتانه‌: ئیرله‌نده‌، ئه‌نده‌نوسیا، ئیسرائیل، کۆڵؤمبیا، یۆنان ، ئه‌فه‌ریقای باشوور ، عێراق و ڤێتنام.

هه‌ڵبه‌ت زیادکردنی ده‌سه‌ڵات و داهاتی ئه‌مانه‌ له‌ به‌رانبه‌ر بێده‌سه‌ڵاتی و نه‌بوویی و هه‌ژاریی باقییه‌که‌ی دیکه‌ماندایه‌ .

  • بۆ زانیاری زیاتر تکایه‌ لینکه‌که‌ی خواره‌و ببینه‌:

https://www.theguardian.com/business/2016/sep/12/global-justice-now-study-multinational-businesses-walmart-apple-shell

 

 

 

 

Advertisements

وەڵامێک بنووسە

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / گۆڕین )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / گۆڕین )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / گۆڕین )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / گۆڕین )

Connecting to %s