جیاوازی نێوانی گروپه‌ فشارییه‌کان و گروپه‌ لۆکاڵییه‌ ڕادیکاله‌ سه‌ربه‌خۆییه‌ ئاسۆییه‌کان

زاهیر باهیر

22/09/2016

جیاوازی نێوانی گروپه‌ فشارییه‌کان و گروپه‌ لۆکاڵییه‌ ڕادیکاله‌ سه‌ربه‌خۆییه‌ ئاسۆییه‌کان

گه‌لێک که‌س واده‌زانێت که‌ ئه‌و دوو جۆره‌ گروپه‌ یه‌ك شتن ، له‌ پاساوی ئه‌وه‌شدا ده‌ڵێن که‌ ئه‌و جۆره‌ گروپانه‌ی که‌ ئێمه‌ باسی لێده‌که‌ین له‌ ئه‌وروپا و ئه‌مه‌ریکا و شوێنه‌کانی دیکه‌شدا زۆرن.  به‌ڵام له‌ هه‌قه‌تدا ئه‌مه‌ ڕاست نیییه‌ چونکه‌ جیاوازییه‌کی گه‌و‌ره‌ هه‌یه‌ له‌ نێوانیاندا، به‌ڵام هه‌ره‌ گرنگه‌کانیان ئه‌مانه‌یه‌:

  • گروپه‌ فشارییه‌کان، گرۆپگه‌لێکی هیراشییه‌ و سه‌رۆكی گروپ و سکرتێری هه‌یه‌ و هه‌ه‌روه‌ها ئه‌دمینێکی دائیمی هه‌یه‌ ، هه‌رچیش جۆره‌که‌ی دیکه‌یانه‌، گروپی ئاسۆیی / ناهیراشی، ته‌واو پێچه‌وانه‌ی گروپه‌ فشارییه‌کانن.
  • گروپه‌ فشارییه‌کان بۆ کێشه‌یه‌کی لۆکاڵی دروستبوون و به‌ هیچ شێوه‌یه‌ نه‌به‌ستراونه‌ته‌وه‌ به‌ تۆڕێکی کۆمه‌ڵایه‌تییه‌وه‌ که‌ له‌سه‌ر ئاستی شار ، ده‌ڤه‌ر، وڵات خۆی کۆکردبێته‌وه‌.  هه‌ر کاتێکیش که‌ کێشه‌که‌یان لابه‌لاکرده‌وه‌ ئیدی ئاشبه‌تاڵ ده‌که‌ن و هه‌رکه‌س ده‌چێته‌وه‌ ماڵی خۆی و لێی داده‌نیشێت.  به‌ڵام گروپه‌ ڕادیکاله‌ سه‌ربه‌خۆییه‌ ئاسۆییه‌کان ڕاسته‌ زۆرینه‌یه‌کیان بۆ کێشه‌ لۆکاڵیه‌کان دروستبوون به‌ڵام به‌ تۆڕێکی فراوانی کۆمه‌ڵایه‌تییه‌وه‌ له‌ چه‌شنی کێشه‌ی خۆیان و کێشه‌ی جودای دیکه‌ یه‌کده‌گرنه‌وه‌ و کاری جدی بۆ ده‌که‌ن و کێشه‌کان هه‌ر چه‌شنێك ببێت په‌یوه‌ست به‌ سیاسه‌تی ده‌وڵه‌ت و سیسته‌مه‌که‌وه‌ ده‌که‌نه‌وه‌ ، هه‌ر له‌به‌ر ئه‌مه‌ش ئه‌و  کێشه‌یه‌ی‌ که‌ گروپێك گرتویه‌تییه‌ ئه‌ستۆی خۆی که‌ لابه‌لا بووه‌وه‌ ، ئه‌ندامانی گروپ ناچنه‌وه‌ ماڵی خۆیان به‌رده‌وامی به‌ چالاکی خۆیان له‌ ناو گروپه‌کانی دیکه‌ و بۆ کێشه‌ی‌ دیکه‌، ده‌ده‌ن.
  • گروپه‌ فشارییه‌کان چالاکیان زیاتر له‌ چوارچێوه‌ی یاسایی  و ئه‌وانه‌ی‌ که‌ ده‌وڵه‌ت و یاسا بۆی داناون، ده‌که‌ن هه‌ر بۆیه‌ش متمانه‌یه‌کی زۆر ده‌که‌نه‌ سه‌ر سیاسییه‌کان و ئه‌م و ئه‌و له‌  ئه‌ندام په‌ڕله‌مان و ئه‌ ندامانی  شاره‌وانییه‌کان.  هه‌رچیش گروپه‌ ڕادیکاله‌ ئاسۆییه‌کانن که‌متر په‌نا ده‌به‌نه‌ به‌ر ئه‌و کارانه‌ی ئه‌وان و یاساش پشتگوێ ده‌خه‌ن و باوه‌ڕیشیان به‌ ئه‌نجامدانی چالاکی ڕاسته‌وخۆ هه‌یه‌ له‌ بۆ به‌دیهێنانی ئامانجی گروپه‌کانیان.
  • گروپه‌ فشارییه‌کان ڕێگای بیرۆکراتیانه‌ له‌ کاروباره‌کانیاندا هه‌ر له‌ سه‌ه‌تاوه‌ هه‌تا کۆتاییه‌که‌ی ده‌گرنه‌ به‌ر ، به‌ڵام گروپه‌ ئاسۆییه‌کان هه‌ر هه‌موو کاره‌کان له‌ ڕێگای  دیمۆکراتی ڕاسته‌وخۆوه‌ ئه‌نجامده‌ده‌ن.
  • گروپه‌ فشارییه‌کان له‌ به‌ر ئه‌وه‌ی زیاتر گروپێکی بیرۆکراتی محه‌لین هه‌ر له‌به‌ر ئه‌مه‌ش گیانی وابه‌سته‌یی و قه‌به‌ کردنی چالاکی تاکه‌ که‌س ، به‌هێز ده‌که‌ن، گروپه‌کانی دیکه‌ کار له‌ سه‌ر سه‌‌ربه‌خۆیی تاك و متمانه‌ به‌خۆبوونیان و کردنی کاری به‌ کۆمه‌ڵ و لاوازکردنی ڕؤڵی تاکه‌  که‌س و شکاندنی هه‌یبه‌تی پاڵه‌وانێتی و سه‌رکردایه‌تی و ڕابه‌رایه‌تی، ده‌که‌ن.
  • گروپه‌ فشارییه‌کان ڕێگای زۆرینه‌ و که‌مینه‌ی ده‌نگ له‌سه‌ر بڕیاردانی پرسێك  له‌ کۆبوونه‌وه‌کانیاندا یا له‌ لابه‌لاکردنه‌وه‌ی کێشه‌کانیاندا به‌کارده‌هێنن، به‌ڵام هه‌رچی جۆری گروپه‌کانی دیکه‌یه‌ (ئاسۆیی) هه‌تا بۆیان بکرێت ڕێگای ڕازیبوون چه‌ندێك لێدوان و مشتومڕی بوێت و چه‌ندێك وه‌خت بکێشێت ، به‌کارده‌هێنن  مه‌گه‌ر ڕێگاچاره‌یه‌کی دیکه‌ نه‌مێنێته‌وه.  بۆ ئه‌مان گه‌ر که‌مینه ته‌نها ڕایه‌کیش ‌ بێت ، ئه‌وه‌ هه‌ر ڕایه‌ و ده‌بێت بایاخی پێبدرێت و به‌ هه‌ند وه‌رگیرێت.

   

 

Advertisements

وەڵامێک بنووسە

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / گۆڕین )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / گۆڕین )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / گۆڕین )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / گۆڕین )

Connecting to %s